Sınav kaygısı: evde neyi söylemeli, neyi söylememeli?

Mayıs ortası, öğrencilerin kaygısının en çok yükseldiği dönem. Deneme sonuçları dalgalanıyor, uyku bozuluyor, bazı öğrenciler sınav öncesi mide ağrısı ya da baş ağrısından şikâyet ediyor. Rehber öğretmenimiz Ayça Yurt bu ay öğrencilerle daha sık görüşüyor. Ama kaygının büyük kısmı evde şekilleniyor ve velinin söylediği birkaç cümle bu süreçte çok şey değiştirebiliyor.

Biraz kaygı normal

Sınavdan önce hiç kaygı duymamak da iyi bir işaret değildir. Belli bir gerginlik dikkati artırır. Sorun, kaygının öğrencinin uykusunu, iştahını ve çalışmasını bozacak kadar büyümesi. Bunun işaretleri: sürekli "yapamayacağım" demek, ders masasına oturamamak, deneme günleri hasta hissetmek, sık ağlamak ya da öfke patlamaları.

Söylenmemesi gerekenler

• "Bu sınav bütün hayatını belirleyecek."
• "Kazanamazsan ne yaparız bilmiyorum."
• "Sen zaten yaparsın, hiç merak etmiyorum." İyi niyetli olsa da öğrencinin üzerindeki beklentiyi artırır.
• Her akşam deneme netlerini sormak.

Bu cümleler çoğu zaman sevgiyle ve destek olmak için söyleniyor. Ama öğrenci bunları ek bir yük olarak duyuyor. Velinin sakin durması, öğrencinin kaygısının en hızlı azaldığı yerdir.

Söylenebilecekler ve yapılabilecekler

1. "Elinden geleni yapman yeterli, sonuç ne olursa olsun yanındayız."
2. Çalışmaya değil, düzene ilgi gösterin: "Bugün kaç saat çalıştın?" yerine "Bugün nasıl geçti?"
3. Haftada bir akşam ders dışında birlikte bir şey yapın: yürüyüş, yemek, film.
4. Uyku ve yemek düzenini koruyun. Kaygı, yorgun bir bedende daha kolay büyür.
5. Kendi kaygınızı çocuğa yansıtmamaya çalışın; öğrenci velinin gerginliğini hemen fark eder.

Kaygı belirtileri haftalarca sürüyorsa, öğrenci okula ya da kursa gitmek istemiyorsa, uyku ve iştah ciddi şekilde bozulduysa bir uzmandan destek almanızı öneriyoruz. Bunu rehber öğretmenimizle de konuşabilirsiniz; aylık görüşmeyi beklemeden arayabilirsiniz.

Merkezde sınav kaygısı yaşayan öğrencilerimizle daha sık görüşüyor, deneme günlerinde onları sınav düzenine alıştırmak için küçük adımlar planlıyoruz: önce yarım deneme, sonra tam deneme, en son gerçek sınav süresiyle oturum.