Süt dişi sallanıyor: çekmeli mi, beklemeli mi?

Altı ile on iki yaş arası, ağızda süt ve kalıcı dişlerin bir arada bulunduğu karma dişlenme dönemidir. Bu dönemde ebeveynlerden gelen soruların çoğu sallanan dişlerle ilgili. Dt. Selin Kaya ile en sık karşılaştığımız durumları ve ne yapılacağını yazdık. Çocuğunuzun ağzında gördüğünüz durum buradakilerden farklıysa çocuk diş hekiminize danışın.

Hangi sırayla düşer?

Genellikle önce alt ön kesiciler, ardından üst ön kesiciler sallanır. Bunu 6-8 yaş arasında yan kesiciler, 9-12 yaş arasında köpek ve küçük azı dişleri izler. Sıra her çocukta birebir aynı değildir; bir iki yıllık fark çoğu zaman normaldir.

Evde beklenebilecek durumlar

• Diş sallanıyor ama çocuk yemek yerken rahatsız olmuyor.
• Diş eti hafif kızarık ama şişlik ve akıntı yok.
• Çocuk dişi diliyle oynatıyor ve diş her hafta biraz daha gevşiyor.

Bu durumlarda dişin kendiliğinden düşmesini beklemek en iyisidir. İpe bağlayıp çekmek ya da zorla oynatmak, kökü henüz erimemiş dişte kırılmaya ve ağrıya neden olabilir. Düşen dişin yerinde birkaç dakika süren kanama, temiz bir gazlı bezi ısırmakla durur.

Ne zaman gelmelisiniz?

• Kalıcı diş, süt dişinin arkasından çıkmış ve süt dişi hâlâ sağlam duruyorsa (iki sıra diş görüntüsü)
• Sallanan dişin çevresinde şişlik, akıntı ya da ağız kokusu varsa
• Süt dişi aylar geçtiği hâlde düşmüyor ve karşı taraftaki eşi çoktan düşmüşse
• Diş bir darbe sonrası sallanmaya başladıysa
• Süt dişi erken düştü ve yerine kalıcı diş bir yıla yakın süredir çıkmadıysa

İki sıra diş görüntüsü alt ön dişlerde sık görülür. Süt dişi birkaç hafta içinde sallanmazsa çekimini öneriyoruz; dil öndeki kalıcı dişi zamanla doğru yere iter. Erken kaybedilen azı dişlerinde ise boşluğun kapanmaması için yer tutucu gerekebilir.

Kontrolde neye bakıyoruz?

Gerektiğinde panoramik röntgenle alttan gelen kalıcı dişlerin konumuna ve sayısına bakıyoruz. Çene gelişiminde bir uyumsuzluk görürsek Dt. Zeynep Altun ile birlikte erken dönem ortodontik değerlendirme planlıyoruz. Bu dönemde altı ayda bir kontrol, çoğu sorunu daha büyümeden yakalamaya yetiyor.